Wijnweetjes


Syrah
 
De Syrah is één van de wereldberoemde blauwe druiven, naast de Cabernet Sauvignon en de Merlot. De Syrah druif wordt ook vaak Shiraz genoemd. 
Over de herkomst van de Syrah bestaan verschillende verhalen. Zo zou de druif bijvoorbeeld afkomstig zijn uit de Iraanse stad Shiraz en van daaruit zijn overgebracht naar de Franse Rhônevallei. Anderen beweren dat de bakermat Egypte was. Weer anderen beweren dat de eerste wijnranken zouden zijn aangeplant in het Rhônegebied. De meest betrouwbare bron lijkt echter een genetisch onderzoek waaruit blijkt dat de druif is voortgekomen uit de druivensoorten Dureza en Mondeuse blanche uit Zuidoost-Frankrijk.
De Syrah gedijt goed in een warm, zonnig en droog klimaat, bij voorkeur op niet al te vruchtbare grond. De Syrah wordt veelvuldig aangeplant in het Rhône gebied. Verder is de druif te vinden in de Provence, Languedoc-Rousillon, Australië, Californië, Argentinië, Chili en Zuid-Afrika. 
De Syrah is een sterke druif met een dikke schil die immuun is voor de meeste plantenziekten. Syrah wijn krijgt daardoor niet alleen een dieprode kleur, maar heeft ook stevige tannines.Een goed gemaakte wijn van de Syrah herken je aan een geur en smaak waarin bramen, zwarte bessen, peper, specerijen, kruiden en drop of zelfs chocolade voorkomen. Samengevat: krachtig, fruitig en kruidig.
Vanwege het hoge tanninegehalte moeten de meeste Syrah wijnen vrij lang op hout rijpen. Daarnaast laat de Syrah zich uitstekend mengen met andere druivensoorten, maar gezien z’n eigen kwaliteiten is dat zeker niet noodzakelijk.                
                                              
Can Bas

Midden in de Penedés-streek, ten zuiden van Barcelona, ligt het eeuwenoude domaine Can Bas. Eeuwenoud, omdat er al over werd gesproken in de tijd van de Romeinen. De huidige eigenaar (sinds 2011), Pere Venture, heeft zichzelf de uitdaging gegeven om van dit domaine een topper te maken in de Penedés-streek. 
Op Can Bas is de geschiedenis overal aanwezig. Het is de geschiedenis die onmiskenbaar persoonlijkheid aan dit wijnlandgoed geeft. Archeologische overblijfselen, documenten, kunst en het landschap zelf zijn hiervan getuige. Dit stelt de wijnmakers van Can Bas in staat om zich niet alleen bewust te zijn van de geschiedenis van het landgoed, de geschiedenis van Catalonië en aan de andere kant de geschiedenis van de wijnstok en de wijn. 
Op Can Bas weten ze dat wijn wordt ontwikkeld op de wijnstok en dat het de oenoloog is die bepaald hoe er gewerkt moet worden met de specifieke kenmerken van elk perceel, de weersinvloeden en andere bijzonderheden in een wijnjaar.  
Men is er van overtuigd dat voor de druiven tijdens de oogst slechts begeleiding en de juiste voorwaarden nodig zijn om ze te transformeren naar wijn.  Het doel van Can Bas is om wijnen te maken die de kwaliteit van de streek en de persoonlijkheid van het wijndomein tot uitdrukking brengen. 

Stoneleigh
Op de noord-oostelijke punt van Nieuw-Zeeland's South Island ligt Marlborough; de grootste wijnbouwregio met meer dan 100 wijnhuizen en meer dan 8500ha. Het is de zonnigste, maar meteen ook de koelste regio in Nieuw-Zeeland. De lange koele nachten en weinige neerslag dragen bij aan de frisheid van de wijnen. 
Het domein van Stoneleigh, dat in 1980 werd gesticht, strekt zich uit over een oppervlakte van 178 hectaren in Rapaura, in het hart van de Marlborough wijnstreek, op de oevers van een oude stroombedding. De naam Stoneleigh verwijst naar de strandkeien die je overal in deze streek terugvindt. Uitgerekend die strandkeien bezorgen de wijnen ook hun uitzonderlijke karakter. De keien weerkaatsen de warmte van de zon overdag, waardoor het rijpingsproces van de druiven wordt versneld, en ze slaan de warmte tot laat 's avonds op. 
  
Pinot Noir
Pinot Noir is een blauw druivenras met een compacte tros en druiven met een dunne schil. Het is daarom over het algemeen een druif die moeilijk te cultiveren is, want ze is gevoelig voor rot en schimmelziekten. 
De oorsprong van de Pinot Noir ligt in de Côte de Nuits in Bourgondië, waar hij al tweeduizend jaar groeit. Buiten Bourgondië blijkt het niet altijd eenvoudig om dit ras te verbouwen waardoor hij een veel geringere verspreiding kent dan bijvoorbeeld de Cabernet Sauvignon, die we vorige maand in de spotlight hadden staan. Toch planten steeds meer wijnstreken over de hele wereld deze druivenstok aan.

Rode wijnen van Pinot Noir hebben gewoonlijk niet zo’n heel donkere kleur, maar wel een aantrekkelijke geur. Ook kenmerkend is de fijne smaak die de wijn vanaf zijn jeugd al heel toegankelijk maakt.
De smaken en geuren die de Pinot Noir kan bevatten zijn in jongere wijnen o.a. rode bessen, kersen, aardbeiden, rozen, en zachte kruiden. In oudere wijnen de meer aardse tonen die doen denken aan wild en soms zelfs drop.
Ondanks de zachtheid en soepelheid kunnen de betere Pinot Noirs een lange flesrijping ondergaan.

Wijngebied Douro, Portugal

Het wijngebied Douro ligt in de Noordelijke helft van Portugal. De Dourovallei is daar het belangrijkste wijngebied. Het is een prachtige wijnstreek, met schitterend gelegen wijngaarden. Iets minder dan de helft van de druiven die hier groeien zijn bestemd voor de Port. Van de andere druiven maakt men de droge witte en rode wijnen voor de DOC Douro. 

De wijngaarden liggen tegen de hellingen langs de kronkelende rivier. Waar het te steil is heeft men terrassen aangelegd. Dat is niet makkelijk want de bodem bestaat bijna volledig uit graniet en leisteen. Dat wil zeggen dat men dynamiet moet gebruiken om stukken rots weg te blazen. De brokstukken worden vervolgens mechanisch vermalen om een nog enigszins bewerkbare bovenlaag te krijgen. 

Het gebied begint op een afstand van ongeveer 100 km ten westen van Porto, bij de stad Régua en loopt door tot vlakbij de Spaanse grens. Het mooiste en centrale deel van de wijngaarden ligt rond de plaats Pinhao. In het Dourogebied staan meer dan honderd verschillende witte- en blauwedruivenrassen. Hiervan maakt men Port (rood en wit), maar ook droge witte en rode wijnen. 

Veelal worden in de Douro inmiddels de meest geavanceerde technieken gebruikt om wijn van hoge kwaliteit te maken. Maar tradities worden ook nog steeds in ere gehouden. Alleen wordt dat hoe langer hoe moeilijker, doordat er weinig mensen meer mee willen doen aan het treden van de druiven. De traditie wil namelijk dat de druiven na het plukken direct met de voeten getreden worden. De druiven worden daarvoor in een kuip gestort en volcontinue in ploegendienst getreden. 's Avonds komt er dan publiek bij en is er muziek en dans. 



Cabernet Sauvignon
 

De Cabernet Sauvignon is een blauw druivenras dat wordt gebruikt voor wijnproductie en ontstaan is uit een kruising van de Cabernet Franc met de Sauvignon Blanc.

De Cabernet Sauvignon is een erg populaire druif en geeft een volle smaak en een donkere kleur. Het is de meest gebruikte druif voor rode wijn. De wijn van deze druif wordt als complexer en minder toegankelijk dan de eveneens erg populaire Merlot beschouwd. 

 
De oorsprong van de dit ras ligt in de Médoc, in de Franse Bordeaux-streek, maar tegenwoordig wordt ze op veel plaatsen verbouwd. Niet alleen elders binnen Frankrijk maar ook daarbuiten, zoals in Californië, Australië, Zuid-Afrika en Chili. 


De Cabernet Sauvignon is een voortreffelijke druif. Pittig, kruidig en tanninerijk, met een kenmerkend aroma van zwarte bessen. Meestal hebben wijnen van deze druif veel kleur en een fruitige geur. Hoewel in meeste landen en streken de Cabernet Sauvignon als enige druif wordt gebruikt, wordt ze in de Bordeaux vrijwel altijd gemengd met andere druivenrassen. Wijn gemaakt van de Cabernet Sauvignon is bijzonder geschikt voor rijping op houten vaten en kan door zijn tannines goed ouderen

 


Chardonnay


Chardonnay is een vroegrijpe druif die resistent is tegen kou maar tevens tegen warmte kan. Naast stille wijn wordt ze ook veel gebruikt voor mousserende wijn. Chardonnay is verwant aan de Bourgogne- en Champagnedruif Pinot Blanc, maar heeft een heel andere smaak. 


De wijn van deze druif is zeer geschikt voor rijping op hout en geeft algemeen een volle wijn met een stevig herkenbaar bouquet. Wijn met deze zogenaamde 'houtopvoeding' krijgt vanilletonen in haar smaak. Zuivere wijn van de chardonnay-druif wordt in veel landen als "Chardonnay" verkocht en wordt vaak wat minder gelet op waar deze vandaan komt.


In koelere klimaatzones hebben de wijnen van deze druif een groeneappelsmaak. Na de tweede gisting van de wijn, de zogenaamde malolactische gisting,  wordt het meeste naar deze groene appelen ruikende appelzuur omgezet in het mildere melkzuur. In mildere klimaatzones krijgt de wijn een meloensmaak, en in de warme temperatuurzones exotische vruchten, zoals ananas en mango.


Chardonnay kan een hoog alcoholpercentage halen, waardoor zij naar het zoete kan neigen. Een goed gemaakte Chardonnay zal een lange afdronk hebben. Vanwege het herkenbare karakter die deze wijn toont wordt zij geduid als "vettig" en vooral bij zalm-gerechten aanbevolen. In landen en staten als Californië, Australië, Zuid-Afrika,Nieuw-Zeeland en Chili doet de druif het erg goed. Heel veel meer landen verbouwen deze druif. Hetzij als druif voor "zuivere chardonnays", hetzij om te mengen met andere druivensoorten.


Terroir, wat is dat eigenlijk?

Met terroir wordt bedoeld die kenmerken van de groeiomgeving van de wijnstok die tot uiting kunnen komen in de smaak en het karakter van de wijn: bodemsoort en onderliggend gesteente bijvoorbeeld, of ligging van de wijngaard aan een rivier of meer, ligging op een helling of in een dal, of de omringende begroeiing zoals bijvoorbeeld kruiden of dennebomen. Sommige wijnboeren verstaan onder terroir zelfs de manier van bewerking van het land – met paard en ploeg of met de machine – en de traditionele wijnmaaktechnieken.

Grenache Noir

Grenache noir is een variëteit van Spaanse origine (garnacha tinta), meer precies uit de regio van Aragon. In de middeleeuwen, met de overheersing van de koningen van Aragon en de uitbreiding van dit koninkrijk naar de zuidwestelijke kustregio, de streek tussen Avignon, Aix en Marseille en Sardinië, werd deze druivenvariëteit ook in Frankrijk geïntroduceerd, waarna het een van de meest gebruikte druivenrassen werd voor rode wijnen in deze regio.

Welk type wijn?
Grenache noir bezit een groot potentieel om suikers op te slaan, maar de kleur wordt snel minder intens wanneer de opbrengsten hoog zijn. Ze moeten dus laag gehouden worden. De zuren zijn meestal laag, maar de smeuïgheid daarentegen is opmerkelijk. Wijnen op basis van grenache noir zijn vol. De twee karaktertrekken van deze variëteit zijn kracht en body, met daarnaast ronde en versmolten tannines. Het alcoholpotentieel van grenache noir laat toe om er kwaliteitsvolle natuurlijk zoete wijnen van te maken, dit wanneer de opbrengsten laag worden gehouden en de kleur goed geconcentreerd is.

Aangeplante zones 
Grenache noir is een mediterraan druivenras en in Frankrijk exclusief te vinden langs de mediterrane kust, van de Spaanse grens in het zuidwesten tot Fréjus in het zuidoosten,  en ook in Corsica. Buiten het mediterraan klimaat is deze druif niet in staat om te rijpen.  Hij is zeer laat rijp en gevoelig voor schimmelinfecties, maar daar heeft hij in het mediterrane klimaat weinig last van. 

Favoriete bodem
Grenache noir is goed aangepast aan bodems die lichtzuur, warm, kiezelachtig of met keien zijn, een bodem die perfect het zonlicht weet te weerkaatsen, wat voor een lange en optimale rijping zorgt. Ondergronden met veel kalk en een lage pH zijn minder geschikt.

Aroma's
Het typische aroma van grenache noir is zoete, zwarte kers. Als aanvulling van deze verleidelijke geur vinden we ook toetsen van gedroogde vijg, tabak, mokka en witte peper terug. Bij deze krachtige aroma's worden vaak ook toetsen van zoethout, en zwarte olijf waar genomen vooral wanneer de opbrengsten laag worden gehouden.

De Grenache Noir wordt in wijnen vaak gecombineerd met andere druivenrassen. Je vindt de Grenache Noir in zowel rode als rosé wijnen. 



Wat houdt de wijnboer bezig in juni?


Juni is de maand waarin de stokken worden bevrucht en bloeien. Droog, warm weer zorgt nu voor snelle bloei van de stokken en een gelijktijdige groei van de druiven aan hun tros. Bij veranderlijk weer ontstaan trossen met bessen van ongelijke rijpheid.


                                
Na de bloei moeten de opgroeiende vruchttakken steeds tussen de draden gebracht worden en eventueel aangebonden. De hele zomer door is  er werk aan de winkel. 

De bladwand moet voldoende open gehouden worden om schimmels tegen te gaan. Bij snelgroeiende rassen (en vruchtbare grond) is dat veel werk, het dieven weghalen en aanbinden. Zo kan de plant het zonlicht  goed opvangen en wat resulteert in een betere kwaliteit duiven. De onderste bladeren weghalen is vaak nodig om de trossen meer zon te geven en sneller te laten drogen na regen. 



Tussen dit alles door kan het nodig zijn om iets tegen de meeldauw (schimmel) te doen, bijvoorbeeld door met zwavel te spuiten. Een en ander afhankelijk van de schimmelresistentie van de gekozen druivenrassen en hoe biologisch de wijnboer wil werken. 



Sauvignon Blanc

De druif dankt waarschijnlijk zijn naam aan de Franse woorden sauvage ("wild") en blanc ("wit") wegens zijn vroege oorsprong als een inheemse druif in Zuid-West Frankrijk. Sauvignon blanc is in veel van de wereld wijnstreken geplant, en produceert een heldere, droge en frisse witte wijn.  Hoewel zijn oorsprong in de oude wereld ligt heeft Nieuw-Zeeland deze druif tot nieuwe hoogten gebracht in de koele Marlborough regio, waar crispy frisse wijnen met de smaak van tropische vruchten en kruisbes gemaakt worden. Sauvignon blanc wordt ook op grote schaal geteeld in Chili, Canada, Australië, Zuid-Afrika, Washington en Californië. 
 

De Sauvignon Blanc wordt jong gedronken.Ouderen komt de smaak van de wijn niet ten goede. Sommige wijnmakers experimenteren met gisting op vat, vaak met wisselend of desastreus resultaat. 
Afhankelijk van het klimaat, kan de smaak variëren van agressieve citrus/gras smaak naar zoet tropisch. In koudere klimaten, heeft de druif de neiging om wijnen met opvallende zuurgraad en "groene smaken 'van gras, groene paprika en brandnetels met tropische fruit (zoals passievruchten of ananas) te produceren. In warmere klimaten, geeft het een wijn met meer tropische vruchten, maar loopt men het risico op het ontwikkelen van over-rijpe aroma's, waardoor er slechts een lichte grapefruit en perzik smaak over blijft. 


 
Wijn experts gebruiken de termen "crisp, elegant en fris" als een positieve beschrijving van Sauvignon blanc uit de Loire-vallei en Nieuw-Zeeland. Sauvignon Blanc, wanneer licht gekoeld, gaat goed samen met vis, salades of kaas, in het bijzonder geitenkaas. Sauvignon Blanc met zijn kruidachtige tonen gaat goed samen met dezelfde groene kruiden zoals peterselie, rozemarijn, basilicum, koriander of munt. Sauvignon Blanc staat ook bekend als een van de weinige wijnen die goed samen gaat met sushi.



Wat houdt de wijnboer bezig in mei?


In mei is nachtvorst een voortdurend probleem, soms is het nodig om warme lucht door de wijngaarden te laten trekken, diverse kachels, vuren en windmolens kunnen daarbij helpen. De wijnboeren moeten in de nacht regelmatig waken.



De wijnstokken gaan nu goed groeien, maar dat doet het onkruid ook! De wijnboeren gaan dus aan de slag om de wijngaarden onkruidvrij te maken. Bijvoorbeeld door de grond te ploegen om overmatig onkruid te stoppen of als ploegen niet kan door de ligging van de wijngaard, heel veel uurtjes schoffelen. 
Of als de ligging van de wijngaard het toelaat (in verband met het maaien) laat men gras groeien tussen de wijnstokken.

Verder zal de wijnboer de uitlopers die uit de onderstam groeien en geen vrucht dragen, verwijderen. Het zogenoemde dieven. Zo kunnen de belangrijkste uitlopers zich beter ontwikkelen. 



In de kelder worden wijnbestelling klaargemaakt, en nog snel voor de zomerhitte verzonden. 

Pinot Gris

De Pinot Gris druif stamt af van de Pinot Noir en wordt ook Pinot Grigio, Grauburgunder of Ruländer genoemd. Het is een druif met veel weerstand en geeft roodgrijze druiven en wordt gebruikt voor witte wijn. Hoogstwaarschijnlijk komt de Pinot Gris oorspronkelijk uit de Bourgogne in Frankrijk maar hij komt nu veelvuldig voor in de Elzas, Duitsland en Italië, waar hij grootse wijnen geeft.    

De schil van deze druif kan variëren van vrijwel zwart tot wit en van bleek blauw tot roze. De kleur van de wijn kan ook een hint van roze hebben en heeft  een uitdrukkelijk en geraffineerd parfum. 
De vruchten van deze druivensoort hebben van nature flink wat suiker en relatief weinig zuren. Hierom wordt zij bij voorkeur in koelere streken geteeld. In warme regio's ontstaan vaak saaie zoetige wijnen. In koele gebieden verloopt de groei van de druiven niet altijd zonder problemen. De pinot gris heeft compacte trossen, wat de soort kwetsbaar maakt voor rotting, vooral als er regenwater tussen de vruchten gevangen blijft. Najaarsregens worden door de telers van pinot gris daarom gevreesd. Maar in de Elzas oogsten ze daarom juist het liefst zo laat mogelijk. De edele rotting die daardoor ontstaat geeft wijnen met een milde zoete smaak.

De in Italië populaire Pinot Grigio levert daar meestal lichtere wijnen op die knapperig, fris en levendig zijn met bloemige aroma's en een vleugje kruiden.
Vandaag de dag worden Pinot Gris / Pinot Grigio druiven over de hele wereld in bijna elk wijnbouwgebied geplant. Het grootste deel van deze landen maken een meer modieuze Pinot Grigio stijl, die is meestal makkelijk te drinken en bestemd voor jonge consumptie. Daarentegen zijn er ook regio's die zich meer richten op de Pinot Gris stijl, zoals Oregon, en delen van Nieuw-Zeeland.

De Pinot Grigio, die lichter is, is beter geschikt om van te genieten als aperitief of met lichtere gerechten zoals gegrilde garnalen, vis of lichte hapjes.
In tegenstelling tot de rijkdom van vele Pinot Gris stijlen die beter passen bij steviger gerechten, zoals kalfsvlees, konijn, kip stoofschotels en harde kazen.

Wat houdt de wijnboer bezig in april?

April staat in het teken van het ploegen afronden en de wijngaard opruimen. Het is heel belangrijk om alle takken en stokken te verzamelen en verbranden om ziektes te voorkomen. In april begint ook de snelle groei van bladeren, spruiten en piepkleine trossen. Deze trossen, die later zullen bloeien en daarna druiven worden, zijn een eerste aanwijzing voor de omvang en de datum van de komende oogst. Lage temperaturen of regen kunnen ‘millerandage’ veroorzaken, de vorming van zaadloze druiven die niet to rijping komen. Warme zonneschijn kan tot gevolg hebben dat het sap van de stokken naar de bladeren vloeit in plaats van naar de kleine trossen, wat vaak tot ‘coulure’ leidt, een ziekte die de jonge druifjes voortijdig doet afvallen.

In de kelder zijn ze bezig met oversteken: het overhevelen of overpompen van wijn om hem te scheiden van het potentieel schadelijke sediment zoals gistbezinksel, meestal direct na de alcoholische gisting. Tijdens zijn eerste jaar op vat wordt de wijn soms wel drie of vier keer overgestoken.